Korek Bojanowski

Przedstawia się jako kinoman, scenarzysta, reżyser, producent i filmoznawca. Korek Bojanowski ukończył reżyserię na Eicar International Film & Tv School w Paryża. Od lat jest znany miłośnikom arthouse’u jako współtwórca mieszczącego się w sercu Warszawy studyjnego kina Amondo. Jego debiutancka „Utrata równowagi” była jednym z najbardziej dyskutowanych filmów 49. FPFF w Gdyni i przyniosła mu liczne nagrody.

Jest absolwentem reżyserii na paryskiej EICAR (École Internationale de Création Audiovisuelle et de Réalisation), uczelni znanej z praktycznego i interdyscyplinarnego podejścia do kształcenia przyszłych filmowców, która jest alma mater takich twórców jak Olivier Assayas. W Polsce Bojanowski uzupełnił swoją twórczą edukację prestiżowym kursem scenariuszowym w Szkole Wajdy.

Pierwszy film zrobił w wieku 23 lat. Krótkometrażowa „Rezerwacja” (2016) to komedia omyłek. Janek i Julka są umówieni na spektakl. Dziewczyna czeka na chłopaka, który spóźniony na spotkanie jedzie na rowerze przez zalane deszczem ulice Krakowa. Dzwonek teatralny wybrzmiewa po raz trzeci, a Janka ciągle nie ma. Nie wie jeszcze, jak pechowy okaże się ten wieczór i ile przeciwności losu będzie musiał pokonać, żeby dostać się na widownię. Film miał swoją premierę na Teheran International Film Festiwal.

W 2024 roku publiczność Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni poznała Bojanowskiego, debiutującego w pełnym metrażu, jako twórcę odważnego i dojrzałego. Jego „Utrata równowagi”, okrzyknięta jednym z objawień festiwalu, to opowieść o przemocy na uczelniach artystycznych ubrana w kostium psychologicznego thrillera.

Bojanowski, który jest także autorem scenariusza „Utraty…”, na pytanie: „Skąd wzięła się ta historia?”, odpowiada: „Z innego miejsca, niż można by się spodziewać. Wbrew pozorom, temat przemocy w edukacji nie był pierwszy. Uderza dzisiaj wyjątkowo silnie, bo na wierzch wyszły sprawy nadużyć w szkołach aktorskich i filmowych. Te instytucje zostały zmuszone do zmiany swojego modelu funkcjonowania. Ale to przyszło później. Zaczęło się od tego, że chciałem zrobić film o dorastaniu, o utracie marzeń. Widziałem ją wśród swoich znajomych, którzy w wieku 23–25 lat kończyli studia. Pamiętałem ich z czasów liceum, mieli masę pomysłów, planów. Wszystko wydawało się niesamowite i na wyciągnięcie ręki. Szli na studia, które wydawały się pierwszym krokiem do realizacji ich planów, nawet niekoniecznie artystyczne. Ale było wręcz przeciwnie. Wszystko gasło i gasło. I tak naprawdę nie zostawało nic”.

„Utrata równowagi” przyniosła Bojanowskiemu nagrodę za najlepszy debiut reżyserski FPFF w Gdyni, Don Kichota – Nagrodę Polskiej Federacji Dyskusyjnych Klubów Filmowych oraz Nagrodę im. Janusza „Kuby” Morgensterna PERSPEKTYWA za rok 2024, Nagrodę Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w kategorii Film za rok 2024 o raz nagrodę za najlepszy scenariusz na Shanghai International Film Festival, gdzie film miał swoją międzynarodową premierę.

„Utrata…” to współczesna opowieść dziejąca się wśród studentów ostatniego roku wydziału aktorskiego. Główna bohaterka, Maja (Nel Kaczmarek), daje z siebie wszystko na castingach i zajęciach w szkole aktorskiej. Niestety, miłość do filmu i teatru wydaje się nieodwzajemniona. Mimo że poświęciła aktorstwu całe swoje młode życie, zmaga się z brakiem wiary w siebie i rozważa podjęcie studiów na innym kierunku.

„Korek Bojanowski traktuje treści publikowane w ostatnich latach doniesień jako stały element polskiego szkolnictwa aktorskiego i buduje na nich historię ostatnich 5 tygodni przed spektaklem dyplomowym Mai (Nel Kaczmarek) oraz jej kolegów i koleżanek z roku – czytamy w serwisie Filmawka – Bohaterka nie wierzy w przyszłość swojej kariery aktorskiej. Za dużo przegranych castingów, za mało znajomości. Wieczorami robi drinki i czyści powierzchnie wszelakie w barze niedaleko teatru. W planach ma już inny kierunek studiów. Jej koledzy i koleżanki nie rozpaczają. Trochę w tym wsparcia, a trochę może ulgi, że konkurencja robi się mniejsza.

Sytuacja zmienia się wraz z przybyciem Jacka (Tomasz Schuchardt), nowego reżysera finałowego spektaklu. Z początku nierozpoznany przez studentów, prędko okazuje się cenionym dawniej artystą, który usunął się z życia publicznego po samobójczej śmierci jednej z aktorek grających w prowadzonym przez niego widowisku. Gdy prawda wychodzi na jaw, pani dziekan (powrót Tamary Arciuch na ekrany kin) doprowadza do deeskalacji napiętej sytuacji, a Jacek konfrontuje swoją przeszłość z podopiecznymi. Za namową nowego reżysera młodzi studenci zmieniają wystawiane przez nich na deskach dzieło na Makbeta i konieczny jest ponowny casting.

Tak rozpoczyna się starannie zaprojektowany masterclass z manipulacji, stanowiący jednocześnie najmocniejszy element „Utraty równowagi”. Napisany przez Bojanowskiego wraz z Katarzyną Priwieziencew scenariusz błyszczy, gdy skupia się na realistycznych metodach wywierania wpływu: fałszywe pozyskiwanie sympatii, presja reguły wzajemności, niespodziewane negatywne bodźce, napędzanie huśtawki emocjonalnej, nastawianie członków grupy przeciwko sobie. Powolne budowanie się relacji Mai z Jackiem jest wiarygodnym procesem, który w porównaniu z wojną Andrew i Fletchera z Whiplash może i nie oszałamia intensywnością emocji, ale dzięki odpowiedniemu stonowaniu jest bliższy codzienności i generuje więcej empatii. I to do obu stron konfliktu.

Tomasz Schuchardt jest w swej roli tak wspaniale przekonujący, że sam okazjonalnie łapałem się na dawaniu mu niezabezpieczonego kredytu zaufania i kwestionowaniu intencji głównej bohaterki” – pisze recenzent Filmawki.

„Utrata równowagi rozpoczyna się od bardzo mocnego cytatu, który ustawia właściwie całą projekcję filmu. Ja Was muszę zgwałcić, żeby Was życie nie zgwałciło – takimi oto słowami miał w zwyczaju hartować swoich podopiecznych, młodych adeptów studiów aktorskich, Tadeusz Łomnicki. Bo przecież w imię tej większej i prawdziwej sztuki (cokolwiek to naprawdę miałoby znaczyć) zwykło się od dawien dawna wymagać największych poświęceń i zbezczeszczenia suwerenności własnych granic (tych cielesnych i psychicznych). Debiut reżyserski arcyzdolnego Korka Bojanowskiego uderza w sam środek tej sankcjonującej przemoc, twórczej mitologii o tym, że jak nie boli, to znaczy, że coś jest po prostu nie tak – pisze Diana Dąbrowska dla Filmwebu – W filmie Bojanowskiego nie ma rzeczy zbędnych. Z wielkim poszanowaniem dla każdego detalu reżyser i jego ekipa stawiają na nogi opowieść, którą cechuje niesamowita wiarygodność. Począwszy od rewelacyjnego castingu na grupę studencką, dialogi, aż po różne przestrzenie (mieszkań, sal ćwiczeniowych, teatrów czy knajp), w których ścierają się boleśnie racje naszych dramatis personae.

Bohaterowie i sytuacje nie rodzą się w próżni; wszystko w tej pachnącej thrillerem psychologicznym układance czemuś służy. Z Utraty równowagi nie zabierzemy ze sobą wyłącznie mistrzowskich potyczek między Mają a Jackiem, ale też inne postacie. W mojej ocenie na szczególną uwagę zasługują również Anka (Angelika Smyrgała) i Kuba (Mikołaj Matczak). Każde z nich wchodzi do tej opowieści z pewnym bagażem doświadczeń, których nasz wykładowca-manipulator nie będzie bał się wykorzystać w swojej artystycznej krucjacie” – chwali film Dąbrowska.

„Utrata równowagi to film, który wyjechał w ubiegłym roku z Festiwalu Filmowego w Gdyni z trzema statuetkami. Debiutancka produkcja Korka Bojanowskiego robi w polskim świecie kina coraz więcej hałasu nie tylko ze względu na tematykę, którą porusza. Oto dlaczego nie możecie ominąć tej majowej premiery – recenzuje film Maria Orava z Radia Zet – Korek Bojanowski, opowiadając o swojej produkcji w rozmowie z krytykiem filmowym Michałem Oleszczykiem, przyznał, że pracując nad filmem, przejrzał masę historii polskich studentów aktorstwa, którzy opowiedzieli o przemocy, której doświadczyli w szkołach aktorskich. Z wieloma sam rozmawiał, dlatego jego film jest sumą pewnych prawdziwych zdarzeń. To jest film, którego nie możecie przeoczyć w kinie” – konstatuje dziennikarka Zetki.

„Utrata równowagi jest próbą rozliczenia z niechlubną historią przemocy na polskich uczelniach artystycznych. Reżyser Korek Bojanowski (nagrodzony na festiwalu w Gdyni za debiut) nie buduje jednak narracji na prostym podziale na złych wykładowców i dobrych studentów. Rzeczywistość w filmie jest bardziej zniuansowana – czytamy w recenzji Dawida Dróżdża z „Gazety Wyborczej” – Utrata równowagi to polski odpowiednik głośnego Whiplash, w którym artysta zostaje poddany tresurze. Widzimy, jak ambicje i oczekiwania innych mogą niemal wyżreć ofiarę od środka. Granica pomiędzy doskonaleniem umiejętności a katowaniem się jest bowiem niezwykle cienka. Korek Bojanowski ukazuje, jak wykańczające może być wchodzenie do zawodu aktora. Wielogodzinne próby, nauka tekstu, trening ciała, a wieczorami praca na barze, bo przecież za coś trzeba opłacić czynsz – tak wygląda życie wielu studentów szkół aktorskich.

Przeświadczenie o elitarności tego zawodu rozbija grupę od środka, rozpoczyna się niezdrowa rywalizacja. W walce o główną rolę w spektaklu dyplomowym wszystkie chwyty są dozwolone. W Utracie równowagi nieetycznie zachowuje się więc nie tylko profesor, ale także nielojalni wobec siebie studenci.

Utrata równowagi to film ważny szczególnie dla środowiska twórczego, ale także pozwalający lepiej zrozumieć mechanizmy rządzące tym środowiskiem osobom z zewnątrz. Korek Bojanowski jest głosem młodego pokolenia, które sprzeciwia się przekraczaniu granic. Rewolucja zapoczątkowana kilka lat temu ma w gruncie rzeczy jeden cel: aby nikt nikogo więcej nie gwałcił w imię sztuki” – pisze Dróżdż.

„Zadałem sobie pytanie o cenę, którą musimy zapłacić, żeby się realizować – mówił w wywiadzie Bojanowski – Myślę, że mało jest osób, które przechodzą suchą nogą przez ten etap dojrzewania. Zawsze spotyka nas jakiś rodzaj zawodu, to są ciężkie przeżycia. Właśnie o tym chciałem opowiedzieć”.

Obecnie Bojanowski pracuje jako producent z ramienia  firmy produkcyjnej Amondo otrzymał niedawno dotację Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej na fabułę w reżyserii Łukasza Barczyka „Pasażer”. Film ma opowiadać o chłopaku, który po śmierci swojego ojca postanawia ruszyć w podróż po Włoszech w poszukiwaniu swojej matki, która porzuciła go gdy ten był niemowlęciem.

Jako twórca Korek Bojanowski pracuje nad swoim następnym filmem, który z jednej strony zmierzy się z największą chorobą współczesnego świata – tym, że każdy uważa się za osobę wyjątkową, z drugiej będzie tak jak debiut reżysera historią coming of age. Jednak w odróżnieniu od „Utraty Równowagi” gdzie bohaterka dorastając zawodziła się na świecie, w nowym filmie zawód nie przyjdzie z zewnątrz, ponieważ bohater – tym razem mężczyzna zawiedzie się na sobie i swoich możliwościach. Całość będzie mocno miejskim filmem, dlatego jednym z bohaterów ma być Warszawa.